2016 yılının en çok okunan makaleleri bu e-kitapta.

Ücretsiz indirmek için tıklayın

E-Bülten listemize abone olun.

ABONE OL
Tüm formlar sıkıcı olmak zorunda mı?

Tüm formlar sıkıcı olmak zorunda mı?

Eğer ki Milli Piyango’dan büyük ikramiyeyi kazananlara, ödülü teslim ederken doldurtulan “İkramiyeyi Teslimat ve Hayatı Coşku Seli Tadında Yaşamaya Geçiş Formu” diye bir form yoksa, tüm formlar sıkıcıdır. Oysa ki UX literatürüne sessiz ve etkileyici bir giriş yapan, oldukça ilgi çekici yeni bir form modeli var: “Natural Language Formlar”. İşte bu yeni akımın savunucuları, giriş cümlemdeki geleneksel “label-plus-input-field-style” form kurgularının hükümranlığını yıkmak üzere ayağı yere sağlam basan bir devrim başlattılar. Gelin, arayüzde kullanılan iletişim dilin doğal akışında, soru-cevap şeklinde bizden bilgi almayı hedefleyen bu yeni etkileşim yönteminin nasıl çalıştığına birlikte göz atalım.

“Kullanıcıya bu kadar çok soru sormak zorunda mıyız?”

Özellikle finansal hizmet sunan bir dijital ürün veya servisin kullanıcısından formlar aracılığıyla bilgi aldığı etkileşimlerin kurgusunu yapıyorsanız, gereksinim analizi seanslarında iş analistlerine en çok bu soruyu soracaksınız. “Neden bu kadar çok soru soruyoruz?”, “Kullanıcılarımızın bize, şu anda, bu kadar çok bilgi vermeleri şart mı?” veya “Bu soruların bazılarını, kullanıcıları sistemin içerisine kayıtlı kullanıcı olarak sokmayı başardıktan sonra sorsak olmaz mı?” şeklinde çeşitlenebilecek alternatif çözüm yolu arayışı denemelerinin tamamında, “Nuh diyip, Peygamber demeyen” bir iş analistine denk gelirseniz, kendinizi bir anda form kullanılabilirliğini artırmanın mucizevi yöntemlerini bulmanın “ülser garantili” arayışında bulabilirsiniz. En azından, yalnız olmadığınızı bilmeniz için, böylesine uzun bir tasvir yaptım. Şimdi gelelim, bu arayışınızda size nasıl ilham verebileceğimize…

Cümle içindeki boşlukları dolduran form

Bir restoran rezervasyonunu aşağıdaki gibi yapabilmenizi sağlayan formlara, Natural Language Form adı veriliyor. Bu formlardaki etkileşim kurgusunun, alışılagelmiş label-plus-input-style formlardan çok daha kullanılabilir, kullanıcı dostu ve estetik durduğuna şüphe yok.

Natural language form design

Natural Language Formlar için Luke Wroblewksi‘nin “Mad Libs” benzetmesi bizim için çok büyük anlam ifade etmiyor. Bu yenilikçi etkileşim modeline illa Türkçe bir karşılık bulmamız gerekiyorsa, yazının devamında da kullanmak üzere, Doğal Dil Akışındaki Formlar dersek çok fazla çam devirmemiş oluruz diye düşünüyorum. Luke Wroblewski bu konudaki ilk detaylı analizi 2010’da paylaşmış olsa da onu Doğal Dil Akışındaki Formlar hakkında yazmaya şartlandıran Jeremy Keith ve onun Huffduffer isimli web sitesinde uyguladığı kayıt formu örneği.

Huff Duffer Sign up Form

Çalışmadaki yenilikçi yaklaşımdan çok etkilenen ve bu form modelinin standart formlarla dönüşüm ekseninde nasıl bir fark yaratabileceği üzerine kafa patlatmaya başlayan Luke Wroblewski konuyu Vast.com ekibi ve Ron Kurti ile paylaşıyor. Onlar da bu yöntemi kendi iletişim formlarında A/B testine sokmaya karar verip, aşağıdaki varyasyonu çalışıyorlar.

Vastcom Natural Language Form Example

Yukarıdaki test Doğal Dil Akışındaki Form varyasyonunun, kontrol grubuna göre dönüşümde %25 üzerinde başarılı sonuç vermesiyle sonuçlanıyor. Vast.com ekibi o günden bugüne form modellerinde Doğal Dil Akışı Form stilini kullanmaya devam ediyor.

Standart form tasarımı öldü mü?

Henüz bu tümevarımın arkasında durabileceğimiz kadar çok örneğe sahip değiliz. Ancak, özellikle finansal hizmetler ve onların da özelinde sigortacılık gibi kullanıcıdan bir hayli fazla sayıda soruya zorunlu yanıt alınması gereken dijital deneyimlerde, Doğal Dil Akışındaki Form stilinin çok başarılı ve estetik örneklerinin hayatımıza hali hazırda girmiş olduğunu belirtmekte fayda var. Örneğin, sağlık sigortası firması Oscar. Yoksa siz halen Oscar ile tanışmadınız mı?

Oscar - Sigortacilik alanında alternatif form tasarimi

Tüm SHERPA ekibi olarak hayranı olduğumuz minimalist sigortacılık deneyiminin yaratıcısı Oscar‘ın yukarıdaki poliçe bilgi alımı ekranı, Türkiye’deki örneklerinde birkaç adımda toparlanmaya çalışılan veriyi tek bir cümle içerisinde, kullanıcıda adeta tereyağından kıl çeker gibi almayı başarabiliyor. (Burada açacağım parantez içerisinde, SHERPA olarak bizlerin de Türkiye’de pazara yeni adım atacak bir sigorta firması için tasarladığımız dijital sigortacılık deneyiminde, bu çözüme göz kırpan çok estetik ve kullanılabilir bir form paterni yarattığımızı, ancak zamanlama el vermediğinden bu örneği şu anda sizlerle paylaşamadığımızı üzülerek belirtmek isterim.) Bir diğer örnek ise Dock9 ekibinin mortgage hizmeti sunan müşterisi için hazırladığı aşağıdaki başarılı çalışma:

Dock9 Natural Language Form Example

Doğal Dil Akışındaki Formlar dönüşümü artırıyor mu?

Sizler “Estetik mi işlevsellik mi?” endişesine kapılmadan önce bu soruyu kendisine soran ve bizlere veriyle tartışmamızı mümkün kılan sonuçlar sunanların çalışmalarına göz atmamızda fayda var.

  • Patrick McKenzie, Kalzumeus ismini verdiği kişisel blogunda, kendi yaptığı testlerin sonucunda Doğal Dil Akışındaki Formlar’ın dönüşüm oranlarını %22 oranında negatif etkilediğini, buna rağmen, efsanelerin büyüsüne kapılmadan önce herkesin kendi testlerini yapmasının ne kadar gerekli olduğunun altını çiziyor.
  • CDF Networks örneğinde, Doğal Dil Akışındaki Formlar varyasyonunun, standart formlara alternatif olarak sokulduğu A/B testinde, dönüşümü %11 oranında pozitif etkilediğini detaylı bir test analiziyle açıklanıyor.
  • 2014 yılında, bizlerin de severek takip ettiği GoodUI ekibi, www.prizegrab.com web sitesi üzerinde yaptıkları testte, kayıt formundaki başarının %29 oranında pozitif etkilendiğini şu adresten ulaşabileceğiniz vaka analizinde özetliyor.

“Doğal Dil Akışındaki Form modeli, formların dönüşüm oranını artıran sihirli değnektir.” genellemesinde bulunmanın gayet amatör bir çıkarım olacağını bir tarafa bırakarak, dijital varlığınız üzerinde sıkıntılı sonuçlar vermekte olan bir form varsa, bu modeli mevcut çözümünüzle mutlaka teste sokmanızı önereceğim. Eğer önerime kulak verme niyetindeyseniz, Jürgen Röhm, Mat Vogels ve Jakub Linowski’nin detaylı anlatımları size yol gösterecektir.

Yakup Bayrak

Founder

‘77 İstanbul doğumlu. Boğaziçi Üniversitesi mezunu. Mayıs 2013'ten bu yana SHERPA’nın başında.

10
  • UX Designer

    Almanya dan merhabalar, cok ilginc bir konuya deginmissiniz. Kendim 8
    senedir UX/UI Designer olarak Almanya da büyük firmalarda ve projelerde görevler
    almaktayim.

    Bu form olayina gelirsek, bir cok yerde malesef bu form özelliginin kullanilamayacagini söylemek isterim.

    Ama online sözlesmeler, teklif vermeler, ögrenim vb. ilgi alanlari icin süper bir cözüm olduguna inaniyorum.

    • Selamlar UX Designer. Geri bildirimin için çok teşekkürler. Görece aynı fikirdeyim. Natural Language Form’ların alışılagelmiş form paternlerinin tercih edildiği alanlarda test edilmeye başlanması için bile bir hayli cesur olmak gerekiyor. Lakin işte tam burada George E.P. Box’ın çok sevdiğim sözünde alıntı yapmak isterim: “Essentially, all modes are wrong, but some are useful.” 🙂 Biz kullanılabilir ve faydalı olan açılarına bakalım. Test etmeye ve yeni çözümler bulmaya devam edelim.

  • Çok hoş görünüyor fakat uzun formlarda akıcı bir anlatım sağlamak için halı gibi text yazmak gerekebilir. :/ Emin değilim. Teşekkürler yazı için!

    • Ben de yorum için teşekkür ederim Umut. Ben genelde “uzun form” sevmeyenlerdenim. Ne kadar az bilgi o kadar iyi form deneyimi… Slack sadece e-posta adresi ile sisteme kayıt alabiliyorsa, her şey mümkün…

  • Geçenlerde denk geldiğim hoşuma giden yeni bir form türünü paylaşmak isterim. https://space10-community.github.io/conversational-form/

    • Çok teşekkürler Mert Can. İki deneyimi de sunup, seçimi kullancıya bırakmak da fena fikir değilmiş…